برندگان نوبل فیزیک و نوبل شیمی 2014 معرفی شدند

صد و هشتمین جایزه نوبل فیزیک مشترکا به «ایسامو آکاساکی»، «هیروشی آمانو» از دانشگاه ناگویا در ژاپن و «شوجی ناکامورا» از دانشگاه کالیفرنیا در سانتا باربارا اختصاص یافت. جایزه تخصیص داده شده آلفرد نوبل برای بخش فیزیک به ابداعی داده می‌شود که برای بشریت بیشترین فایده را داشته باشد. با استفاده از ال‌ای‌دی‌های آبی می‌توان نور سفید را به روش بهتری تولید کرد. با ظهور لامپهای ال‌ای‌دی، ما اکنون از جایگزینهای با دوامتر و بصرفه‌تری نسبت به منابع قدیمی نور برخورداریم.

ایسامو آکاساکی، هیروشی آمانو و شوجی ناکامورا با تولید پرتوهای نور آبی درخشان از نیمه‌رساناهای خود در اوائل دهه 1990، یک تحول بنیادین در فناوری نور ایجاد کردند. دیودهای قرمز و سبز از مدتها قبل ابداع شده بود اما بدون نور آبی، لامپهای سفید قابل ساخت نبودند. با وجود تلاشهای قابل توجه، هم در جامعه علمی و هم در صنعت، ال‌ای‌دی آبی برای سه دهه به شکل چالشی بزرگ باقی ماند.

در آن زمان آماساکی با آمانو در دانشگاه ناگویا همکاری می‌کرد، در حالیکه ناکامورا در شرکت مواد شیمیایی Nichia در توکوشیما مشغول کار بود. ابداع آنها بسیار انقلابی است. لامپهای رشته‌ای قرن بیستم را روشن کردند و اکنون در قرن 21، جهان با لامپهای ال‌ای‌دی روشن خواهد شد.

لامپهای ال‌ای‌دی سفید از خود یک نور درخشان سفید منتشر می‌کنند و بادوام و از لحاظ انرژی بصرفه هستند. آنها بطور مداوم در حال ارتقا بوده و بصرفه‌تر می‌شوند. از آنجایی که حدود یک چهارم مصرف برق جهان برای مقاصد نورافشانی است، ال‌ای‌دی‌ها به ذخیره منابع زمینی کمک زیادی می‌کنند. همچنین مصرف مواد به دلیل دوام 100 هزار ساعته ال‌ای‌دی در مقایسه با 1000 ساعته بودن لامپهای رشته و لامپهای فلورسنت 10 هزار ساعته بسیار کاهش می‌یابد.

ابداع ال‌ای‌دی آبی تنها 20 سال پیش صورت گرفته اما در حال حاضر به ایجاد نور سفید به شیوه‌ای کاملا جدید به نفع همه انسانها کمک کرده است.

نام این دانشمندان در حالی با جایزه نوبل فیزیک 2014 گره خورد که گمانه‌زنی‌های موسساتی مانند تامسون رویترز به «چارلز ال. کین»، «لورانس مولن‌کامپ» و «شوچنگ ژانگ» برای کشف حالت جدید ماده موسوم به اسپین کوانتومی یا «جیمز اف. اسکات»، «رامامورتی رامش» و «یوشیری توکورا» برای تحقیقات در حوزه ذخیره‌سازی داده و «پیدونگ یانگ» برای طراحی کوچکترین لیزر جهان (نانولیزر) به عنوان برنده احتمالی جایزه نوبل فیزیک اشاره داشتند.

این جایزه سال گذشته به فرانسیس انگلرت و پیتر هیگز برای کشف ذره هیگز اهدا شد.

با آکاساکی آمانو و ناکامورا، تعداد برندگان ژاپنی جایزه نوبل به 21 نفر رسید که از این تعداد، 10 تن از آنها برنده جایزه نوبل فیزیک بوده‌اند.

در سومین روز از هفته نوبل، جایزه نوبل شیمی 2014 با دقیاقی تاخیر به اریک بتزویگ از موسسه پزشگر هوارد هیوز آمریکا، اشتفن هل از موسسه مکس پلانک در گوتینگن آلمان و ویلیام مورنر از دانشگاه استنفورد اختصاص یافت.


جایزه نوبل شیمی برای تولید میکروسکوپ فلورانس فوق واضح به این سه شیمیدان اهدا شد
تا پیش از آغاز برنده نوبل شیمی 2014، گمانه‌زنی‌های بسیاری وجود داشت که در ساعات پایانی بیشتر حول پژوهشهای مرتبط با گوشی هوشمند یا تبلت بودند. برای مثال، پرفسور چینگ دبلیو تانگ و استیون وان اسلایک از آمریکا برای اختراع دیود ساطع کننده نور آلی که از اهمیت زیادی در تلویزیون‌های وضوح بالا و جدیدترین تلفن‌های همراه و رایانه‌ها برخوردار است، از جمله کاندیدهای مورد بحث برای کسب جایزه نوبل شیمی بودند.

از سال 1901 تا کنون، بیشتر برندگان جایزه نوبل شیمی از 10 حوزه بیوشیمی، شیمی آلی، شیمی فیزیک، شیمی ساختاری، شیمی اتمی، سینتیک شیمیایی، شیمی محصولات طبیعی، شیمی صنعتی، شیمی معدنی و بیوشیمی تحلیلی بوده‌اند.

این جایزه سال گذشته به مارتین کارپلوس از دانشگاه هاروارد، مایکل لویت از دانشگاه استنفورد و آریه وارشل از دانشگاه کالیفرنیای جنوبی به خاطر توسعه مدل‌های چندمقیاسی سیستمهای شیمیایی پیچیده اعطا شد.

 


گردآوری : گروه خبر سیمرغ
www.seemorgh.com/news
منبع: isna.ir